Facebook

Jumelage nieuwsbrief

Stagebezoek aan Kita - januari t/m maart 2010

Mirjam Twigt

Mijn naam is Mirjam en van januari tot maart woonde ik in bij de familie van Adama Sissoko, bestuurslid van de Coördination Jumelage Kita - Voorschoten. Het was een gezellige drukte. In een klein huis met drie slaapkamers woonden Adama, zijn twee vrouwen, zes kinderen, ‘neefjes’ uit omringende dorpen en er was zelfs nog plaats voor de Nederlandse dochter Mirjam (ik dus). In Afrika is iedereen familie van elkaar!

DSC02402Doel van mijn verblijf in Kita was drievoudig. Ten eerste, om te ervaren hoe het is om in een Afrikaans dorpje en bij een Afrikaans gezin te leven. Het was bovendien mijn doel en taak om de problemen en mogelijkheden van lichamelijke gehandicapten uit Kita (wat ik in het stuk de Association zal noemen) in kaart te brengen. Het derde doel was om mijn kennis van het Frans te verbeteren. In dit stuk zal ik vooral de eerste twee doelen nader toelichten.

Het leven bij een Malinees gezin was een geweldige ervaring. De hartelijkheid van de familie was echt hartverwarmend en ik voelde me meteen erg welkom, alhoewel ik in het begin door de kleintjes vaak met de naam Emma werd aangesproken, de vorige vrijwilliger voor de Jumelage. Schijnbaar denken zij nu dat alle blanken Emma heten want mijn vriend werd tijdens zijn bezoek ook met deze naam begroet.

Met je handen eten, op zijn Afrikaans spaghetti maken, zeer zoete thee drinken en handje-klapspelletjes (waaronder Papegaaitje-leef-jenog!) zijn slechts een paar van de vele mooie herinneringen. Een hoogtepuntwas de Africa Cup waarbij de hele buurt achter een televisie zit gekluisterd en vervolgens bij een gelijkspel van Mali uit zijn dak gaat. Ook denk ik met plezier terug aan de Malinese douche: met een emmer in het zonnetje. En ik had al snel een eerste vriendinnetje: Mami, de oudste dochter van Adama, die me mee nam naar haar school en de discotheek.

DSC02381Anderzijds was de zon erg fel, het Malinese dagelijks leven hard en de communicatie soms lastig: niet iedereen in het gezin sprak Frans, en mijn kennis van het Bambara liet aanvankelijk te wensen over. Daarnaast waren er ook wat interculturele probleempjes, zoals mijn verlangen naar af en toe wat privacy en rust. Dit verlangen was vooral heel groot toen ik op een gegeven moment gevloerd was door een heftige bronchitis. Wat voor mij misschien wel onvoorzien het lastigst was, was me aanpassen aan de Malinese temperatuur en stoffigheid. Alhoewel ik in het ‘koude’ seizoen aankwam, was de temperatuur in januari al boven de 35 graden en in maart zeker boven de 40 graden. Slapen zonder ventilator is dan best lastig. Maar na twee maandjes Kita pas je je aan en raak je gewend en gehecht aan het Malinese leven, dat vooral bestaat uit veel wachten, thee drinken en kletsen.

En ik had inmiddels een aantal goede vrienden gemaakt. Bij Cherif Coulibaly, de president van de Coördination Jumelage Kita-Voorschoten, kon ik terecht om te sparren over mijn werkzaamheden of om France24, het Franse CNN, te kijken. Bij de jongens van het internetcafé kon ik terecht voor de verkoeling van de airconditioning en met de vice-burgemeester ging ik geregeld biertjes drinken.

DSC02379Werken in Kita met een dergelijke temperatuur is overigens ook een hele uitdaging en daarbij kwam ik mezelf behoorlijk tegen. Aanvankelijk ging ik met een redelijk blanco agenda naar Mali. Mijn taak was om de problemen en mogelijkheden van de gehandicapten in kaart te brengen. Ik werd met open armen en zelfs met applaus ontvangen door de gehandicapten die heel blij waren dat er speciaal voor hen iemand naar Kita gekomen was. En alhoewel ik vanaf het eerste moment benadrukte dat ik geen beloftes kon doen, merkte je toch wel dat er hooggespannen verwachtingen waren.
Cherif had voor mij een fiets geregeld en in de brandende zon fietste ik heen en weer tussen familie Coulibaly, de Association, het internetcafé en thuis. Mijn ‘familie’ vond dan ook dat ik zo hard werkte, terwijl ik met mijn westerse denkkader juist dacht dat ik veel meer kon doen. En hoewel het enthousiasme van de gehandicapten geweldig tot overweldigend was en er continu ideeën waren voor nieuwe projecten, had ik zelf steeds meer mijn twijfels: waarom zou een nieuw project nu wel werken?

Grootste probleem voor de gehandicapten leek namelijk helemaal niet het lichamelijk beperkt zijn of het gebrek aan kennis – ze hadden al tig cursussen gevolgd en waren “ naar eigen zeggen” van alle markten thuis – maar het gebrek aan een plekje om hun spullen te verkopen. De oplossing hiervoor zou dus een plekje op de markt van Kita kunnen zijn en aangezien ik bevriend was met de viceburgemeester dacht ik dat ik ‘dat wel even zou regelen’. Er wordt toch eerder geluisterd naar een blanke (toebab – zoals dat genoemd wordt) uit Voorschoten, dan naar een Malinees in een rolstoel. Althans... zo dachten deze toebab en Boubakar Konatë, de president van de Association. Ik werd dus min of meer als troef gebruikt, maar liet me voor dit doel ook graag als troef gebruiken. Boubakar en ik zijn dan ook hard aan de slag gegaan met het schrijven van een zakenplan, maar de resultaten vielen nogal tegen. De echte burgemeester was voortdurend op zakenreis, communicatie met Boubakar was soms lastig door twee zeer verschillende denkkaders en het uiteindelijke resultaat laat nog altijd op zich wachten.

DSC03076Een van de wijze lessen die ik hieruit geleerd heb is dat je nooit moet denken dat je Afrika begrijpt en je er zeker niet boven moet plaatsen. Als klein individuutje zal ik de werkwijze en het werktempo van een samenleving nooit kunnen veranderen, en zul je je gewoon moeten aanpassen. Dan wordt het voor jezelf ook leuker en makkelijker.

Toch zijn er ook zeker resultaten geboekt tijdens mijn verblijf. Zo is er door de smeden en timmerlieden van het atelier voor smeden en timmerlieden een rolstoel gemaakt voor een zestienjarig meisje. Zij kan als het goed is nu makkelijker naar school en gaat dus hopelijk een makkelijkere en betere toekomst tegemoet. Geld hiervoor is beschikbaar gesteld door de gemeente Voorschoten. En binnenkort zal ik mijn evaluatie over de Association en hun werkzaamheden afronden. Ik ben heel benieuwd naar de mogelijke gevolgen en vervolgen hiervan. En een voor mij persoonlijk belangrijk resultaat: mijn Franse taalvaardigheid is met sprongen vooruit gegaan!

Bovenal waren mijn twee maanden in Kita een tijd vol geweldige ontmoetingen en mensen, goede leerervaringen en ontzettend leuke momenten! Alhoewel ik niet zeker weet wat de langdurige resultaten van mijn verblijf en mijn werk zullen zijn, heeft Kita zeker een blijvende indruk op mij achtergelaten.

Hartelijke groetjes,
Mirjam Twigt